Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζεται για μια πιο δυναμική στάση απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς Γερμανία και Γαλλία αυξάνουν την πίεση προς την Κομισιόν για την ενεργοποίηση του Anti-Coercion Instrument (ACI), του λεγόμενου «ευρωπαϊκού μπαζούκα».
Η συζήτηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο έντονης ανησυχίας για τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ, τόσο σε σχέση με τη Γροιλανδία όσο και με την επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες που αμφισβητούν την πολιτική του. Οι πρώτες σαφείς ενδείξεις για τη στάση της Ε.Ε. αναμένονται στην έκτακτη Σύνοδο Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2026 στις Βρυξέλλες.
Σύμφωνα με ανάλυση του Politico και διπλωματικές πηγές, το Βερολίνο φαίνεται πλέον να ευθυγραμμίζεται με το Παρίσι, ζητώντας να εξεταστεί σοβαρά η χρήση του ισχυρότερου εμπορικού εργαλείου της Ένωσης. Το κλίμα αποτυπώνεται και στις δημόσιες παρεμβάσεις της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση της έντασης με τις ΗΠΑ γύρω από τη Γροιλανδία «θα ωφελήσει μόνο τους αντιπάλους μας». Παράλληλα, τόνισε ότι η Ε.Ε. και οι ΗΠΑ μοιράζονται κοινές ανησυχίες για την ασφάλεια στην Αρκτική, στο πλαίσιο και της συνεργασίας τους στο ΝΑΤΟ.
Το Anti-Coercion Instrument δίνει τη δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση να απαντήσει με σκληρά μέτρα, όπως η επιβολή δασμών, οι περιορισμοί στις εξαγωγές στρατηγικών προϊόντων ή ακόμη και ο αποκλεισμός αμερικανικών εταιρειών από δημόσιους διαγωνισμούς. Ωστόσο, για να ενεργοποιηθεί απαιτείται η έγκριση τουλάχιστον 15 κρατών-μελών, ενώ θεωρείται ότι μια τέτοια κίνηση θα είχε σημαντικό οικονομικό κόστος. Παρά τη δυσκολία, η αλλαγή στάσης της Γερμανίας φέρνει την Ένωση πιο κοντά σε μια σκληρή γραμμή, καθώς αυξάνεται η πεποίθηση ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι προετοιμασμένη για κάθε ενδεχόμενο.
Καθοριστικός παράγοντας για τις τελικές αποφάσεις θεωρείται και η ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός. Παρά τις προσπάθειες Ευρωπαίων ηγετών να συναντηθούν μαζί του για να αποφευχθεί μια εμπορική σύγκρουση, στις Βρυξέλλες προετοιμάζονται για το χειρότερο σενάριο. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ήδη ανακοινώσει πρόθεση επιβολής δασμών 10% σε χώρες του ΝΑΤΟ που αντιτάχθηκαν στις θέσεις του για τη Γροιλανδία, ενώ στη συνέχεια κλιμάκωσε τις απειλές, φτάνοντας μέχρι και σε δασμούς 200% σε γαλλικά προϊόντα όπως το κρασί και η σαμπάνια.
Παράλληλα με το ACI, η Ε.Ε. εξετάζει και ένα έτοιμο πακέτο αντιμέτρων που περιλαμβάνει δασμούς σε αμερικανικές εξαγωγές αξίας έως 93 δισ. ευρώ. Διπλωματικές πηγές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να εφαρμοστούν πρώτα αυτά τα μέτρα, ενώ ταυτόχρονα θα «τρέχει» η πιο σύνθετη διαδικασία για την ενεργοποίηση του Anti-Coercion Instrument. Η σύμπλευση Γαλλίας και Γερμανίας αλλάζει τις ισορροπίες εντός της Ένωσης, αυξάνοντας την πίεση σε πιο επιφυλακτικές χώρες, όπως η Ιταλία και η Πολωνία, να ευθυγραμμιστούν με μια ενιαία ευρωπαϊκή στάση.
Στο Βερολίνο, τέλος, φαίνεται να κερδίζει έδαφος η άποψη ότι μόνο μια ισχυρή αποτρεπτική απάντηση μπορεί να αποτρέψει έναν γενικευμένο εμπορικό πόλεμο με τις ΗΠΑ. «Δεν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε τα εργαλεία που έχουμε, αλλά αν χρειαστεί, θα το κάνουμε», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς. Την ίδια στιγμή, και η γερμανική βιομηχανία καλεί τις Βρυξέλλες να εξετάσουν σοβαρά την ενεργοποίηση του ACI, παρά το γεγονός ότι οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις έχουν ήδη πληγεί δυσανάλογα από τους αμερικανικούς δασμούς.
Διαβάστε ακόμα :
